Στη σύνταξη του ‘’Μανιφέστο για μια ομοσπονδιακή Ευρώπη’’ συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, ευρωβουλευτές της Αριστεράς προκειμένου να συμβάλλουν από την αριστερή σκοπιά στην αναγκαία αλλαγή του αφηγήματος για το μέλλον της ευρωπαϊκής ηπείρου. Σκοπός είναι να δοθεί συνέχεια, 80 χρόνια μετά, στο ‘’Μανιφέστο του Βεντοτένε’’, που γράφτηκε το 1941 από τους Altiero Spinelli, Ernesto Rossi και  Eugenio Colorni στο νησί των φυλακών κατά τη διάρκεια της πιο καυτής φάσης του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, και το οποίο θεωρείται το ‘’πιστοποιητικό γέννησης’’ της ομοσπονδιακής Ευρώπης.

Ο Δημήτρης Παπαδημούλης, Αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία και μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου του Σπινέλι Γκρουπ, υπογράμμισε: «Το Μανιφέστο του Βεντοτένε είναι αναμφίβολα ένα από τα πιο μακρόπνοα, μέχρι σήμερα, πολιτικά σχέδια για την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση. Το όραμα μιας πραγματικά ενωμένης Ευρώπης που θα ενώνει και δεν θα διχάζει και θα γεφυρώνει τις ανισότητες και τις αντιθέσεις των λαών της Ευρώπης εξακολουθεί να αποτελεί το ζητούμενο».

Ο Helmut Scholz, Ευρωβουλευτής της Αριστεράς και μέλος του Σπινέλι Γκρουπ, υπογράμμισε: «Είναι σημαντικό όχι μόνο να διατηρήσουμε την πολιτική κληρονομιά του Ιταλού κομμουνιστή Αλτιέρο Σπινέλι, αλλά να την διεκδικήσουμε, να την επανεξετάσουμε υπό τις σημερινές συνθήκες και να συμβάλλουμε ενεργά στις αναγκαίες αλλαγές στην ΕΕ. Η Διάσκεψη για το Μέλλον της Ευρώπης έδειξε ότι οι αλλαγές στην ΕΕ είναι απαραίτητες, αλλά και δυνατές. Ακριβώς αυτή η αφύπνιση της κοινωνίας των πολιτών χρειάζεται ιδέες, θάρρος, πολιτική βούληση για κοινωνική συζήτηση πέρα από τα εθνικά σύνορα και την υποστήριξη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Η Αριστερά πρέπει να συμμετάσχει στον αγώνα με αυτοπεποίθηση και να μην αφήσει σε άλλες δυνάμεις να αποφασίσουν πώς θα είναι η δημοκρατική και κοινωνική προοπτική της Ευρώπης του 21^ου αιώνα».

Από την πλευρά της η Μαρία Ευγενία Ροντρίγκες Παλόπ, Ευρωβουλευτής της Αριστεράς και μέλος του Σπινέλι Γκρουπ, πρόσθεσε: «Πρόκειται φυσικά για ένα έγγραφο πολιτικού συμβιβασμού. Παρ ‘όλα αυτά, το έγγραφο παρουσιάζει πολλές αλλαγές που εμείς ως μέλη της Αριστεράς θεωρούμε κρίσιμες. Από τη μία πλευρά, αναγνωρίζεται η ουσιαστική απειλή της κλιματικής καταστροφής σε όλη της τη δραστικότητα και ότι απαιτούνται αποφασιστικά αντίμετρα από την ΕΕ. Θεωρούμε ιδιαίτερα σημαντικό να διατυπωθεί με σαφήνεια η ζημιά που προκάλεσε η πολιτική λιτότητας στην Ευρώπη, σε σχέση και με την ανάγκη αναστροφής, επιτέλους, της πολιτικής της ΕΕ. Το έγγραφο αμφισβητεί επίσης την άνοδο του χρηματοπιστωτικού καπιταλισμού και προσδιορίζει την παγκόσμια ανισότητα ως συνέπεια της άδικης παγκοσμιοποίησης, η οποία επίσης καθοδηγείται από την ΕΕ».

Καταλήγοντας ο Δημήτρης Παπαδημούλης τόνισε: «Η πιο σημαντική κεντρική δήλωση του Σπινέλι και των συναγωνιστών του είναι και παραμένει επίκαιρη: Η διασφάλιση της ειρηνικής συνύπαρξης των ανθρώπων στην ευρωπαϊκή ήπειρο, της κοινωνικής δικαιοσύνης και της αλληλεγγύης μακροπρόθεσμα, σημαίνει την υπέρβαση των εθνικών-κρατικών συνόρων στη σκέψη και στην πραγματικότητα. Είναι απαραίτητη για την επίτευξη ειρηνικής συνύπαρξης της ανθρωπότητας. Γι’ αυτό αγωνιζόμαστε ως Αριστερά».

Μεταξύ των ευρωβουλευτών που συνυπογράφουν την επιστολή είναι ο Αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και επικεφαλής της Ευρωομάδας του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, Δημήτρης Παπαδημούλης, ο ευρωβουλευτής και πρώην πρόεδρος της Πολιτικής Ομάδας των Φιλελευθέρων και Δημοκρατών του Ευρωκοινοβουλίου, Γκι Φέρχοφστατ, και ο ευρωβουλευτής και επικεφαλής της Ευρωομάδας του Ιταλικού Δημοκρατικού Κόμματος, Μπράντο Μπενιφέι.

Ασκώντας κριτική στην στάση των κυβερνήσεων της Ουγγαρίας και Πολωνίας, οι συνυπογράφοντες ευρωβουλευτές καλούν τους Προέδρους των ευρωπαϊκών θεσμών να διασφαλίσουν την εφαρμογή του Πολυετούς Ευρωπαϊκού Προϋπολογισμού, του Ταμείου Ανάκαμψης και του Μηχανισμού για το κράτος δικαίου. Όπως επισημαίνουν, «ο Πολυετής Προϋπολογισμός της Ένωσης και το Ταμείο Ανάκαμψης πρέπει να τεθούν σε εφαρμογή, διασφαλίζοντας σε όλα τα κράτη μέλη τον σεβασμό των θεμελιωδών αξιών της Ένωσης. Σε ό,τι αφορά την προστασία του κράτους δικαίου σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση καμία παραχώρηση ή συμβιβασμός δεν πρέπει να γίνει».

Σε αυτό το πλαίσιο και σε περίπτωση που οι κυβερνήσεις της Ουγγαρίας και της Πολωνίας επιμείνουν στην στάση του βέτο, οι ευρωβουλευτές τονίζουν την ανάγκη να υποβληθούν εναλλακτικές προτάσεις προκειμένου να αρθεί το αδιέξοδο.

Ακολουθεί πλήρης η επιστολή (μεταφρασμένη στα ελληνικά):

Προς:

– Σαρλ Μισέλ, Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου

– Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν, Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

– Άνγκελα Μέρκελ, Πρόεδρο στην Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ

Αξιότιμοι Πρόεδροι,

Εν μέσω του δεύτερου κύματος της πανδημίας του COVID-19 και της δύσκολης κατάστασης που βιώνουμε όλοι, ελπίζουμε ότι αυτή η επιστολή βρίσκει εσάς και τα αγαπημένα σας πρόσωπα υγιή και ασφαλή. Tα θεσμικά όργανα που καθοδηγείτε, πρέπει να είναι αντάξια των περιστάσεων, του εύρους των προκλήσεων που αντιμετωπίζουμε και να έχουν την υποστήριξη των ευρωπαίων πολιτών. Τα μέτρα αυτά θα αφήσουν ανεξίτηλο σημάδι στον αιώνα μας και στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Όλοι συμφωνούμε με το ότι τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβoυλίου στις 21 Ιουλίου 2020, αποτέλεσαν μια πολύ σημαντική εξέλιξη σε ό,τι αφορά την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση. Επιπρόσθετα, στις 10 Νοεμβρίου 2020, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κατάφεραν να βελτιώσουν αυτή την αρχική συμφωνία, εξασφαλίζοντας στο προτεινόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2021-2027 επιπλέον 15 δισ. ευρώ για στρατηγικά ευρωπαϊκά προγράμματα. Επίσης το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο κατάφεραν να έρθουν σε συμφωνία για έναν ισχυρό μηχανισμό για το κράτος δικαίου και την σύνδεση της εκταμίευσης ευρωπαϊκών πόρων με τον σεβασμό στους κανόνες του κράτους δικαίου, στέλνοντας ένα ξεκάθαρο μήνυμα στους ευρωπαίους πολίτες: Τα δικαιώματα και τα οφέλη συνοδεύονται από υποχρεώσεις.

Δυστυχώς, στις 16 Νοεμβρίου, οι κυβερνήσεις της Πολωνίας και της Ουγγαρίας άσκησαν βέτο στην έγκριση του εν λόγω σχεδίου και της προτεινόμενης απόφασης για τους Ίδιους Πόρους, κι αφού είχαν επαληθεύσει την ύπαρξη επαρκούς πλειοψηφίας στο Συμβούλιο για την έγκριση του κανονισμού σχετικά με τους όρους για το κράτος δικαίου στο πλαίσιο της πρόσβασης στην ευρωπαϊκή χρηματοδότηση. Με κοινή δήλωση που εξέδωσαν στις 26 Νοεμβρίου οι πρωθυπουργοί της Πολωνίας και της Ουγγαρίας, περιέγραψαν την κοινή τους θέση και επέκριναν το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, με το επιχείρημα ότι ο μηχανισμός για το κράτος δικαίου θα αποτελούσε ένα πολιτικό μέσο παράκαμψης των Συνθηκών. Από την πλευρά μας απορρίπτουμε κατηγορηματικά αυτή την προσέγγιση.

Ως μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και εκπρόσωποι που εκλέγονται απευθείας από τους πολίτες, υπενθυμίζουμε ότι ο Πολυετής Προϋπολογισμός της Ένωσης και το Ταμείο Ανάκαμψης πρέπει να τεθούν σε εφαρμογή, διασφαλίζοντας σε όλα τα κράτη μέλη τον σεβασμό των θεμελιωδών αξιών της Ένωσης. Σε ό,τι αφορά την προστασία του κράτους δικαίου σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση καμία παραχώρηση ή συμβιβασμός δεν πρέπει να γίνει.

Επομένως, και ενόψει της Συνόδου Κορυφής στις 10 και 11 Δεκεμβρίου, καλούμε τις κυβερνήσεις της Ουγγαρίας και της Πολωνίας να αποσύρουν το βέτο τους, προκειμένου η ΕΕ να είναι σε θέση να εφαρμόσει το Πακέτο συνολικού ύψους 1.8 τρισ. ευρώ, από το οποίο οι πολίτες της Πολωνίας και της Ουγγαρίας θα είναι βασικοί δικαιούχοι, με την προϋπόθεση ότι οι κυβερνήσεις τους θα σέβονται τις θεμελιώδεις αξίες της Ένωσης.

Εάν αυτό δεν συμβεί, σας καλούμε, ως Πρόεδροι του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, της Κομισιόν και του Συμβουλίου της ΕΕ, να υποβάλετε εναλλακτικές προτάσεις που θα επιτρέψουν την έναρξη του Σχεδίου Ανάκαμψης, υιοθετώντας το πακέτο Ανάκαμψης –‘Next Generation EU’- σχετικά με την έκδοση χρέους αξίας 750 δισ. ευρώ, τα διάφορα εκτελεστικά εργαλεία, και ιδίως τον κανονισμό για τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και τον προϋπολογισμό που αντιστοιχεί στο 2021. Μια ειδική πλειοψηφία στο Συμβούλιο μπορεί να εγκρίνει αυτούς τους κανονισμούς. Αυτή η πορεία δράσης μπορεί να εφαρμοστεί με την επιφύλαξη της επέκτασης του ισχύοντος Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου και με πλήρη σεβασμό του άρθρου 310 παρ. 4 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο βαθμό που προβλέπονται διατάξεις για την απορρόφηση των ετήσιων χρηματοδοτικών δαπανών της έκδοσης εντός του ορίου των Ίδιων Πόρων. Εναλλακτικά, το Συμβούλιο και η Κομισιόν θα μπορούσαν να εξετάσουν το ενδεχόμενο έναρξης της ενισχυμένης συνεργασίας βάσει του άρθρου 326 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υπό την προϋπόθεση ότι θα εξασφαλιστεί η πλήρης συμμετοχή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Για ακόμη μια φορά, καθίσταται σαφές ότι η διαδικασία της ομοφωνίας στο Συμβούλιο εξελίσσεται συχνά σε πρόβλημα, είτε αφορά το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, είτε τους Ίδιους Πόρους, την δημοσιονομική εναρμόνιση, την κοινωνική ή εξωτερική πολιτική μεταξύ άλλων. Για αυτόν τον λόγο, είναι σημαντικό να αντιμετωπιστεί αυτό το ζήτημα στο πλαίσιο της Διάσκεψης για το Μέλλον της Ευρώπης, με σκοπό τη βελτίωση όσων προβλέπονται στη Συνθήκη της Λισαβόνας για τις διαδικασίες λήψης των αποφάσεων.

Οι συνυπογράφοντες ευρωβουλευτές και μέλη της Εκτελεστικής Επιτροπής του Σπινέλι Γκρουπ του Ευρωκοινοβουλίου,

BENIFEI Brando S&D, BISCHOFF Gabriele S&D, BOESELAGER Damian VERTS/ALE, DURAND Pascal RENEW, FREUND Daniel VERTS/ALE, GIEGOLD Sven VERTS/ALE, GOZI Sandro RENEW, HUEBNER Danuta Maria EPP, PAPADIMOULIS Dimitrios GUE/NGL, RUIZ DEVESA Domenec S&D, SCHOLZ Helmut GUE/NGL, SIKORSKI Radoslaw EPP, SIMON Sven EPP, VERHOFSTADT Guy RENEW, KARAS Othmar EPP