Στην απάντησή της η Κομισιόν,μη απαντώντας ουσιαστικά, επικαλείται τις επανειλημμένες εκκλήσεις της προς τις τουρκικές αρχές «να σταματήσουν να χρησιμοποιούν τον αντιτρομοκρατικό νόμο για τη σύλληψη και την κράτηση δημοσιογράφων, συγγραφέων, δικηγόρων, πολιτικών, πανεπιστημιακών, υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και επικριτικών φωνών».

Επίσης, παραθέτει την Ετήσια Έκθεση του 2022 για την Τουρκία, στην οποία αναφέρεται ότι «το δικαστικό σώμα εξακολουθεί να στοχεύει συστηματικά μέλη των κομμάτων της αντιπολίτευσης στο κοινοβούλιο, σε σχέση με εικαζόμενα αδικήματα που σχετίζονται με την τρομοκρατία, συμπεριλαμβανομένου του Λαϊκού Δημοκρατικού Κόμματος (HDP)», και ότι «η Επιτροπή θα συνεχίσει να παροτρύνει την Τουρκία να διασφαλίζει ότι όλες οι δικαστικές διαδικασίες σέβονται τα θεμελιώδη δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων των δικονομικών δικαιωμάτων, ιδίως του τεκμηρίου αθωότητας, και το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη…»

Ακολουθούν οι πλήρεις Ερώτηση και Απάντηση:

Ερώτηση με αίτημα γραπτής απάντησης E-001412/2023
(Κατάθεση:29.4.2023)

προς την Επιτροπή

Άρθρο 138 του Κανονισμού

Δημήτριος Παπαδημούλης (The Left), Κωνσταντίνος Αρβανίτης (The Left), Πέτρος Κόκκαλης (The Left), Στέλιος Κούλογλου (The Left), Έλενα Κουντουρά (The Left)

Θέμα:          Μαζικές συλλήψεις δημοσιογράφων, δικηγόρων και πολιτικών στελεχών στην Τουρκία

Λίγες μέρες πριν από τις κρίσιμες εκλογές στην Τουρκία οι τουρκικές αρχές προχώρησαν, στις 25 Απριλίου, σε μαζικές συλλήψεις άνω των 125 ατόμων σε 21 διαφορετικές πόλεις, συμπεριλαμβανομένων δημοσιογράφων, δικηγόρων, πολιτικών στελεχών και υποστηρικτών του Κόμματος Δημοκρατίας των Λαών (HDP)[1]. Μεταξύ των συλληφθέντων από την τουρκική αστυνομία είναι η Özlem Gündüz, αναπληρώτρια συμπρόεδρος του HDP, και ο Mahfuz Güleryüz, μέλος του εκτελεστικού συμβουλίου του κόμματος. Οι κατηγορίες σε βάρος των συλληφθέντων παραμένουν ασαφείς, καθώς υπάρχει εντολή εμπιστευτικότητας στην έρευνα. Όπως είναι γνωστό, η τουρκική κυβέρνηση έχει κινηθεί για την απαγόρευση του HDP[2], ο πρώην πρόεδρος του κόμματος Selahattin Demirtaş, διανύει το όγδοο έτος στη φυλακή, παρά τις καταδίκες της Τουρκίας από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων[3], και συνεχίζεται η φυλάκιση δεκάδων βουλευτών και χιλιάδων στελεχών του HDP.

Κατόπιν και των πρόσφατων μαζικών συλλήψεων, ερωτάται η Επιτροπή:

1. Πώς αντιδρά στην οργανωμένη επιχείρηση της τουρκικής αστυνομίας που οδήγησε σε μαζικές συλλήψεις δημοσιογράφων, δικηγόρων και πολιτικών στελεχών;
2. Σκοπεύει να προβεί σε διάβημα προς την τουρκική κυβέρνηση, υπογραμμίζοντας ότι για ακόμη μια φορά καταπατώνται οι δημοκρατικές ελευθερίες στην Τουρκία;

EL

E-001412/2023

Απάντηση του κ. Várhelyi

εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

(18.7.2023)

Μολονότι η Τουρκία έχει νόμιμο δικαίωμα καταπολέμησης της τρομοκρατίας, είναι σημαντικό να ενεργεί σύμφωνα με το κράτος δικαίου, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θεμελιώδεις ελευθερίες. Τα αντιτρομοκρατικά μέτρα πρέπει να είναι αναλογικά. Η ΕΕ έχει επανειλημμένα καλέσει τις τουρκικές αρχές να σταματήσουν να χρησιμοποιούν τον αντιτρομοκρατικό νόμο για τη σύλληψη και την κράτηση δημοσιογράφων, συγγραφέων, δικηγόρων, πολιτικών, πανεπιστημιακών, υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και επικριτικών φωνών. Έχει επίσης τονίσει επανειλημμένα ότι είναι σημαντικό να διασφαλιστεί η χωρίς αποκλεισμούς συμμετοχή στο δημοκρατικό σύστημα της Τουρκίας.

Στην ετήσια έκθεση του 2022 για την Τουρκία[4]αναφέρεται ότι το δικαστικό σώμα εξακολουθεί να στοχεύει συστηματικά μέλη των κομμάτων της αντιπολίτευσης στο κοινοβούλιο, σε σχέση με εικαζόμενα αδικήματα που σχετίζονται με την τρομοκρατία, συμπεριλαμβανομένου του Λαϊκού Δημοκρατικού Κόμματος (HDP), και ότι το σύστημα βουλευτικής ασυλίας δεν παρέχει επαρκή νομική προστασία ώστε να μπορούν οι βουλευτές της αντιπολίτευσης να εκφράζουν τις απόψεις τους εντός των ορίων της ελευθερίας του λόγου. Η Επιτροπή θα συνεχίσει να παροτρύνει την Τουρκία να διασφαλίζει ότι όλες οι δικαστικές διαδικασίες σέβονται τα θεμελιώδη δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων των δικονομικών δικαιωμάτων, ιδίως του τεκμηρίου αθωότητας, και το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη, σύμφωνα με τις υποχρεώσεις της ως συμβαλλόμενου μέρους της Σύμβασης για την Προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών[5].

[1]    https://www.bbc.com/news/world-europe-65385119, https://www.euronews.com/2023/04/25/wave-of-arrests-in-turkey-as-election-looms

[2]    https://www.amnesty.org/en/wp-content/uploads/2023/04/EUR4466632023ENGLISH.pdf

[3]    https://hudoc.echr.coe.int/eng#{%22appno%22:[%2214305/17%22],%22itemid%22:[%22001-207173%22]}

[4]https://neighbourhood-enlargement.ec.europa.eu/turkiye-report-2022_el

[5]https://www.echr.coe.int/documents/d/echr/Convention_ENG

Στην απάντησή της η Επιτροπή, αναφέρει ρητά ότι «παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου από τουρκικά στρατιωτικά αεροσκάφη, συμπεριλαμβανομένων των υπερπτήσεων πάνω από ελληνικές κατοικημένες περιοχές, αυτές συνιστούν παραβίαση του διεθνούς δικαίου».

Επιπλέον, ο Υπατος Εκπρόσωπος της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής
«καλεί την Τουρκία να παύσει όλες τις απειλές και τις ενέργειες που βλάπτουν τις καλές σχέσεις γειτονίας, καθώς και να σέβεται την κυριαρχία όλων των κρατών μελών της ΕΕ επί των χωρικών τους υδάτων και του εναέριου χώρου τους».

Ωστόσο, από την Απάντηση της Κομισιόν, απουσιάζει κάθε απάντηση στα δυο ερωτήματα που έθετε ο Δημήτρης Παπαδημούλης αναφορικά με το «ποιες πρωτοβουλίες θα αναλάβει η Επιτροπή για να αντιμετωπίσει ουσιαστικά την τουρκική προκλητικότητα» και «πώς σκοπεύει να αποτρέψει μονομερείς ενέργειες της Τουρκίας που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο, καθώς και νέες προκλήσεις».
Η Επιτροπή αρκείται ακόμη μια φορά να επαναλάβει «την προθυμία της να συνεργαστεί με την Τουρκία με σταδιακό, αναλογικό και αναστρέψιμο τρόπο, για την ενίσχυση της συνεργασίας σε διάφορους τομείς κοινού ενδιαφέροντος, υπό την προϋπόθεση ότι η Τουρκία θα απέχει από νέες προκλήσεις ή μονομερείς ενέργειες κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου».

Ακολουθούν οι πλήρεις Ερώτηση και Απάντηση:

Ερώτηση με αίτημα γραπτής απάντησης E-001947/2022

προς τον Αντιπρόεδρο της Επιτροπής/Ύπατο Εκπρόσωπο της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας

Άρθρο 138 του Κανονισμού

Δημήτριος Παπαδημούλης (The Left)

Θέμα:         Απόλυτα ανεπαρκής αντίδραση της Επιτροπής στις απαράδεκτες και καταδικαστέες δηλώσεις του Τούρκου Προέδρου

Σε μια ιδιαίτερα τεταμένη περίοδο για τη διεθνή και περιφερειακή ασφάλεια και ειρήνη, οι τουρκικές προκλήσεις κλιμακώνονται διαρκώς με τις συνεχιζόμενες και αυξανόμενες παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου σε καθημερινή βάση από τουρκικά αεροσκάφη και τις μονομερείς παράνομες ενέργειες της Τουρκίας στην Κύπρο. Οι προχθεσινές προκλητικές δηλώσεις του Τούρκου Προέδρου για τον Πρωθυπουργό της Ελλάδας[7] είναι απολύτως απαράδεκτες και καταδικαστέες. Σε αυτές τις προκλήσεις η Επιτροπή δεν μπορεί να παραμένει ουδέτερη και αδρανής, αλλά οφείλει, με βάση το διεθνές δίκαιο, να αναλαμβάνει συγκεκριμένες δράσεις και δεσμεύσεις για την υπεράσπιση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας ως κράτους μέλους της ΕΕ. Η άρνηση της αναπληρώτριας επικεφαλής εκπροσώπου της Επιτροπής, Dana Spinant, να σχολιάσει τις δηλώσεις του Τούρκου Προέδρου[8], συνιστά απόλυτα ανεπαρκή στάση έναντι της τουρκικής προκλητικότητας και επιθετικότητας, υιοθετεί την απαράδεκτη λογική των ίσων αποστάσεων και αφήνει σκιές για τις προθέσεις και τη στρατηγική της Επιτροπής σε κρίσιμα ζητήματα διεθνούς δικαίου και κυριαρχικών δικαιωμάτων.

Ερωτάται ο Αντιπρόεδρος/Ύπατος Εκπρόσωπος:

1. Ποιες πρωτοβουλίες θα αναλάβει η Επιτροπή για να αντιμετωπίσει ουσιαστικά την τουρκική προκλητικότητα στην περιοχή, που θέτει σε αμφισβήτηση την εθνική κυριαρχία της Ελλάδας και της Κύπρου;
2. Πώς σκοπεύει η Επιτροπή να αποτρέψει μονομερείς ενέργειες της Τουρκίας που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο, καθώς και νέες προκλήσεις που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν εντάσεις επικίνδυνες για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην περιοχή;

EL, E-001947/2022

Απάντηση του ύπατου εκπροσώπου/αντιπροέδρου κ. Borrell i Fontelles
εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Όπως επισημαίνεται στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Μαρτίου και του Ιουνίου 2021, η Τουρκία αναμένεται να συνεργαστεί εποικοδομητικά με την ΕΕ και τα κράτη μέλη της και να λάβει μέτρα για αποκλιμάκωση. Ο σεβασμός για τους γείτονες και η προώθηση των σχέσεων καλής γειτονίας διαμορφώνουν τη βάση για εποικοδομητική συνεργασία με την ΕΕ.

Όσον αφορά τις παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου από τουρκικά στρατιωτικά αεροσκάφη, συμπεριλαμβανομένων των υπερπτήσεων πάνω από ελληνικές κατοικημένες περιοχές, αυτές συνιστούν παραβίαση του διεθνούς δικαίου, όπως επισημαίνεται στην έκθεση της Επιτροπής του 2021 για την Τουρκία[1], στη δήλωση των υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ σχετικά με την κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο[2], καθώς και στην έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου του 2021 για την Τουρκία[3], και εξακολουθούν να αποτελούν πηγή ανησυχίας. Όπως έχει τονίσει επανειλημμένα το Συμβούλιο[4], και σύμφωνα με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το διαπραγματευτικό πλαίσιο[5], η Τουρκία οφείλει να δεσμευτεί ρητά υπέρ των σχέσεων καλής γειτονίας, των διεθνών συμφωνιών και της ειρηνικής επίλυσης των διαφορών, προσφεύγοντας, εάν χρειαστεί, στο Διεθνές Δικαστήριο.

H ΕΕ έχει εκφράσει[6] την προθυμία της να συνεργαστεί με την Τουρκία με σταδιακό, αναλογικό και αναστρέψιμο τρόπο, για την ενίσχυση της συνεργασίας σε διάφορους τομείς κοινού ενδιαφέροντος, υπό την προϋπόθεση ότι η Τουρκία θα απέχει από νέες προκλήσεις ή μονομερείς ενέργειες κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου.

Η ΕΕ θα συνεχίσει να καλεί την Τουρκία να παύσει όλες τις απειλές και τις ενέργειες που βλάπτουν τις καλές σχέσεις γειτονίας, καθώς και να σέβεται την κυριαρχία όλων των κρατών μελών της ΕΕ επί των χωρικών τους υδάτων και του εναέριου χώρου τους.

[1] https://ec.europa.eu/neighbourhood-enlargement/turkey-report-2021_el

[2] https://www.consilium.europa.eu/el/press/press-releases/2020/05/15/statement-of-the-eu-foreign-ministers-on-the-situation-in-the-eastern-mediterranean/

[3] https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-9-2022-0222_EL.html

[4] https://www.consilium.europa.eu/media/53454/st15033-en21.pdf

[5] https://ec.europa.eu/neighbourhood-enlargement/turkey-negotiating-framework-october-2005_el

[6] https://www.consilium.europa.eu/media/48976/250321-vtc-euco-statement-en.pdf

[7]     https://www.reuters.com/world/turkeys-erdogan-says-greek-pm-mitsotakis-no-longer-exists-him-2022-05-23/

[8]     https://www.ekathimerini.com/news/1185140/commission-spokesperson-declines-to-comment-on-erdogan-remarks/, https://m.naftemporiki.gr/story/1865769

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αν θέλουμε ειρήνη και σταθερότητα στην περιοχή και δημοκρατία στην Τουρκία, χρειάζεται αυστηρότερη στάση απέναντι στην τουρκική ηγεσία. Μεγαλύτερη πίεση. Όχι λογική ίσων αποστάσεων. Όχι “τσάι και συμπάθεια”.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είναι σαφές και κατηγορηματικό, αλλά περιμένουμε και από εσάς, της Κομισιόν την ίδια στάση. Όχι  “ουδέν σχόλιο” από την εκπρόσωπο της Κομισιόν μετά από την αμφισβήτηση της κυριαρχίας των ελληνικών νησιών!  Και επιτέλους, από το Συμβούλιο, από τις κυβερνήσεις, να υιοθετηθεί το αίτημα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, για εμπάργκο πώλησης όπλων στην ηγεσία Ερντογάν.

Σας ευχαριστώ»

Σύμφωνα με τον Ευρωβουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ «η χθεσινή άρνηση της αναπληρώτριας επικεφαλής εκπροσώπου της Επιτροπής, Dana Spinant, να σχολιάσει τις δηλώσεις του Τούρκου Προέδρου, συνιστά απόλυτα ανεπαρκή στάση, υιοθετεί την απαράδεκτη λογική των ίσων αποστάσεων και αφήνει σκιές για τις προθέσεις και τη στρατηγική της Επιτροπής σε κρίσιμα ζητήματα διεθνούς δικαίου και κυριαρχικών δικαιωμάτων».

Όπως σημειώνει ο Δημ. Παπαδημούλης, «σε μια ιδιαίτερα τεταμένη περίοδο για τη διεθνή και περιφερειακή ασφάλεια και ειρήνη, οι τουρκικές προκλήσεις κλιμακώνονται διαρκώς με τις συνεχιζόμενες και αυξανόμενες παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου σε καθημερινή βάση από τουρκικά αεροσκάφη και τις μονομερείς παράνομες ενέργειες της Τουρκίας στην Κύπρο» και γι’ αυτό τον λόγο ρωτά την Επιτροπή:

«Τι πρωτοβουλίες θα αναλάβει για να αντιμετωπίσει ουσιαστικά την τουρκική προκλητικότητα, που θέτει σε αμφισβήτηση την εθνική κυριαρχία της Ελλάδας και της Κύπρου» καθώς και «πώς σκοπεύει να αποτρέψει μονομερείς ενέργειες της Τουρκίας που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο, καθώς και νέες προκλήσεις που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν εντάσεις επικίνδυνες για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην περιοχή;»

Ακολουθεί η πλήρης ερώτηση:

 Θέμα: Απόλυτα ανεπαρκής αντίδραση της Επιτροπής στις απαράδεκτες και καταδικαστέες δηλώσεις του Τούρκου Προέδρου

Σε μια ιδιαίτερα τεταμένη περίοδο για τη διεθνή και περιφερειακή ασφάλεια και ειρήνη, οι τουρκικές προκλήσεις κλιμακώνονται διαρκώς με τις συνεχιζόμενες και αυξανόμενες παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου σε καθημερινή βάση από τουρκικά αεροσκάφη και τις μονομερείς παράνομες ενέργειες της Τουρκίας στην Κύπρο. Οι προχθεσινές προκλητικές δηλώσεις του Τούρκου Προέδρου για τον Πρωθυπουργό της Ελλάδας  είναι απολύτως απαράδεκτες και καταδικαστέες. Σε αυτές τις προκλήσεις, η Επιτροπή δεν μπορεί να παραμένει ουδέτερη και αδρανής, αλλά οφείλει, με βάση το διεθνές δίκαιο, να λαμβάνει συγκεκριμένες δράσεις και δεσμεύσεις για την υπεράσπιση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας ως κράτους-μέλους της ΕΕ. Η χθεσινή άρνηση της αναπληρώτριας επικεφαλής εκπροσώπου της Επιτροπής, Dana Spinant, να σχολιάσει τις δηλώσεις του Τούρκου Προέδρου , συνιστά απόλυτα ανεπαρκή στάση έναντι της τουρκικής προκλητικότητας και επιθετικότητας, υιοθετεί την απαράδεκτη λογική των ίσων αποστάσεων και αφήνει σκιές για τις προθέσεις και τη στρατηγική της Επιτροπής σε κρίσιμα ζητήματα διεθνούς δικαίου και κυριαρχικών δικαιωμάτων.

Ερωτάται η Επιτροπή:

Τι πρωτοβουλίες θα αναλάβει για να αντιμετωπίσει ουσιαστικά την τουρκική προκλητικότητα στην περιοχή, που θέτει σε αμφισβήτηση την εθνική κυριαρχία της Ελλάδας και της Κύπρου;

Πώς σκοπεύει να αποτρέψει μονομερείς ενέργειες της Τουρκίας που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο, καθώς και νέες προκλήσεις που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν εντάσεις επικίνδυνες για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην περιοχή;

«Το συντριπτικό Ψήφισμα του Ευρωκοινοβουλίου για κυρώσεις στην Τουρκία, που εγκρίθηκε στις 26 Νοεμβρίου, αποτελεί ακόμη ένα σημαντικό όπλο στα χέρια της ελληνικής κυβέρνησης ενόψει της Συνόδου Κορυφής» αναφέρει ο Δημ. Παπαδημούλης, επισημαίνοντας πως «μόνο ένα πακέτο ισχυρών κυρώσεων από τη Σύνοδο στις 10-11 Δεκεμβρίου θα αναγκάσει τον Ερντογάν να σταματήσει τις συνεχιζόμενες προκλήσεις και τις μονομερείς ενέργειες, να σεβαστεί το διεθνές Δίκαιο και να κάτσει στο τραπέζι του διαλόγου».

«Εάν ο Κυρ. Μητσοτάκης επιστρέψει από μία ακόμα Σύνοδο Κορυφής -την τρίτη από τον Ιούνιο- μόνο με αφηρημένες αναφορές στην Τουρκία, καμία προσπάθεια εξωραϊσμού και επικοινωνιακής διαχείρισης από την πλευρά της κυβέρνησης δεν θα είναι αρκετή» τονίζει ο επικεφαλής της Ευρωομάδας του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία και υπογραμμίζει πως «μια απόφαση που θα θέτει ξανά το ζήτημα των κυρώσεων στις καλένδες θα είναι σημαντική ήττα, επιστέγασμα πρωτίστως του ελλείμματος ξεκάθαρης στρατηγικής και προσανατολισμού στην εξωτερική μας πολιτική».

Αναφερόμενος στο βέτο των υπερσυντηρητικών κυβερνήσεων της Ουγγαρίας-Πολωνίας προειδοποιεί πως «δεν υπάρχει κανένα περιθώριο για εκβιασμούς και ανεύθυνα πολιτικά παιχνίδια», για να συμπληρώσει πως «η χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν μπορεί πλέον να είναι συμβατή με την διάβρωση του κράτους δικαίου και των δημοκρατικών προτύπων. Αρκετά με την κατ’ εξακολούθηση παραβίαση του κράτους δικαίου».

Ακολουθούν οι πλήρεις δηλώσεις του Δημ. Παπαδημούλη:

«Θα είναι ευχάριστη έκπληξη, εάν η Σύνοδος Κορυφής πάρει αποφάσεις αντίστοιχες με αυτές που πήρε πρόσφατα το Ευρωκοινοβούλιο. Το συντριπτικό Ψήφισμα του Ευρωκοινοβουλίου για κυρώσεις στην Τουρκία, που εγκρίθηκε στις 26 Νοεμβρίου, αποτελεί ακόμη ένα σημαντικό όπλο στα χέρια της ελληνικής κυβέρνησης ενόψει της Συνόδου Κορυφής. Μόνο ένα πακέτο ισχυρών κυρώσεων από τη Σύνοδο στις 10-11 Δεκεμβρίου θα αναγκάσει τον Ερντογάν να σταματήσει τις συνεχιζόμενες προκλήσεις και τις μονομερείς ενέργειες, να σεβαστεί το διεθνές Δίκαιο και να κάτσει στο τραπέζι του διαλόγου.

Από τον Ιούνιο ακούμε για κυρώσεις αλλά κυρώσεις δεν βλέπουμε – αντ’ αυτού, η κυβέρνηση φαίνεται πως αρκείται σε πλατωνικές δηλώσεις συμπαράστασης και αλληλεγγύης και χλωμές επικρίσεις του Ερντογάν. Για την Ελλάδα μια απόφαση που θα θέτει ξανά το ζήτημα των κυρώσεων στις καλένδες θα είναι σημαντική ήττα, επιστέγασμα πρωτίστως του ελλείμματος ξεκάθαρης στρατηγικής και προσανατολισμού στην εξωτερική μας πολιτική. Εάν ο Κυρ. Μητσοτάκης επιστρέψει από μία ακόμα Σύνοδο Κορυφής -την τρίτη από τον Ιούνιο- μόνο με αφηρημένες αναφορές στην Τουρκία, καμία προσπάθεια εξωραϊσμού και επικοινωνιακής διαχείρισης από την πλευρά της κυβέρνησης δεν θα είναι αρκετή.

Εν μέσω του δεύτερου κύματος, δεν υπάρχει κανένα περιθώριο για εκβιασμούς και ανεύθυνα πολιτικά παιχνίδια, όπως το βέτο των υπερσυντηρητικών κυβερνήσεων της Ουγγαρίας και Πολωνίας. Η συμφωνία Συμβουλίου-Ευρωκοινοβουλίου για το Ταμείο Ανάκαμψης, τον ευρωπαϊκό Προϋπολογισμό και το Κράτος Δικαίου πρέπει να εφαρμοστεί χωρίς καμία επιπλέον καθυστέρηση. Η καθυστέρηση που προκαλεί ο εκβιασμός των Όρμπαν και Κατσίνσκι, με τη στήριξη και της άκρας δεξιάς, φέρνει μεγαλύτερη ύφεση, ανεργία και ανασφάλεια για όλους τους Ευρωπαϊκούς λαούς – συμπεριλαμβανομένων της Ουγγαρίας και της Πολωνίας.

Ο σεβασμός του κράτους δικαίου αποτελεί θεμελιώδης ευρωπαϊκή αξία και, ως εκ τούτου, πρέπει να διασφαλίζεται. Η χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν μπορεί πλέον να είναι συμβατή με την διάβρωση του κράτους δικαίου και των δημοκρατικών προτύπων. Αρκετά με την κατ’ εξακολούθηση παραβίαση του κράτους δικαίου. Αν διαφωνούν οι υπερσυντηρητικοί Όρμπαν και Κατσίνσκι, ας προσφύγουν στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο».

_________________________________________________________

** Ο Δημήτρης Παπαδημούλης είναι Αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,
Επικεφαλής της Ευρωομάδας του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία,
Συντονιστής της Ευρωομάδας της Αριστεράς (GUE/NGL) στην Επιτροπή Προϋπολογισμών (BUDG) και σκιώδης εισηγητής για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, το Ταμείο Ανάκαμψης και τον Προϋπολογισμό της ΕΕ για το έτος 2021.

Το ενδεχόμενο κυρώσεων σε βάρος της Τουρκίας στη Σύνοδο Κορυφής του Δεκεμβρίου προβάλλει ο Ύπατος Εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας και Αντιπρόεδρος της Κομισιόν, Ζοζέπ Μπορέλ, απαντώντας σε Ερώτηση του Αντιπροέδρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και επικεφαλής της Ευρωομάδας του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, Δημήτρη Παπαδημούλη, αναφορικά με τις μονομερείς προκλητικές ενέργειες της τουρκικής ηγεσίας σε βάρος της Ελλάδας και της Κύπρου.

Επισημαίνοντας τον «γενικότερο τουρκικό αναθεωρητισμό σε σχέση με τις διεθνείς Συνθήκες, που δημιουργεί έκρυθμη κατάσταση η οποία θέτει σε κίνδυνο την εθνική κυριαρχία κρατών μελών της ΕΕ, τη διεθνή νομιμότητα, τη σταθερότητα, την ασφάλεια και την ειρήνη στην ευρύτερη περιοχή», ο Δημ. Παπαδημούλης τονίζει ότι «επιβάλλεται η άσκηση ουσιαστικής πίεσης από την ηγεσία της ΕΕ στο ανώτατο πολιτικό επίπεδο» για την ανατροπή αυτών των προκλητικών, μονομερών ενεργειών.

Στην απάντησή του εκ μέρους της Κομισιόν, ο Ζοζέπ Μπορέλ, καταδικάζει απερίφραστα τις «μονομερείς ενέργειες της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο που αντιβαίνουν στα συμφέροντα της ΕΕ και στο διεθνές δίκαιο και πρέπει να σταματήσουν», υπογραμμίζοντας ότι «η ΕΕ εξακολουθεί να αναμένει από την Τουρκία να δεσμευτεί κατηγορηματικά υπέρ των σχέσεων καλής γειτονίας, των διεθνών συμφωνιών και της ειρηνικής επίλυσης των διαφορών, προσφεύγοντας, εάν χρειαστεί, στο Διεθνές Δικαστήριο», αλλά ότι «δυστυχώς, οι μονομερείς ενέργειές της (Τουρκίας) στην Ανατολική Μεσόγειο κινούνται προς την αντίθετη κατεύθυνση».
Επίσης, καταθέτει μια σημαντική προειδοποίηση αναφορικά τις παραβιάσεις αυτές, αναφέροντας ρητά ότι «σε περίπτωση που δεν υπάρξει πρόοδος όσον αφορά τη συνεργασία με την Τουρκία, οι επιλογές για περαιτέρω περιοριστικά μέτρα θα συζητηθούν στο προσεχές Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, μαζί με όλες τις πτυχές των σχέσεων ΕΕ-Τουρκίας».

Σχολιάζοντας την απάντηση του Ζοζέπ Μπορέλ στην ερώτησή του, ο Δημήτρης Παπαδημούλης δήλωσε: «Εδώ και αρκετούς μήνες ακούμε “κυρώσεις” από την ΕΕ και κυρώσεις δεν βλέπουμε. Αυτή τη φορά και εν όψει της Συνόδου Κορυφής τον Δεκέμβριο, τα λόγια πρέπει επιτέλους να μεταφραστούν σε πράξεις».

Ακολουθούν οι πλήρεις Ερώτηση και Απάντηση:

Ερώτηση με αίτημα γραπτής απάντησης E-004540/2020

προς την Επιτροπή

Άρθρο 138 του Κανονισμού

Dimitrios Papadimoulis (GUE/NGL)

Θέμα:          Μονομερείς ενέργειες από την τουρκική ηγεσία στην ελληνική και την κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ) και παραβιάσεις της ελληνικής υφαλοκρηπίδας

Οι συνεχιζόμενες και κλιμακούμενες προκλήσεις και οι μονομερείς ενέργειες από την τουρκική ηγεσία στην ελληνική και την κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη, οι παραβιάσεις της ελληνικής υφαλοκρηπίδας, καθώς και ένας γενικότερος αναθεωρητισμός σε σχέση με τις διεθνείς Συνθήκες, δημιουργούν μια έκρυθμη κατάσταση που θέτει σε κίνδυνο την εθνική κυριαρχία κρατών μελών της ΕΕ, τη διεθνή νομιμότητα, τη σταθερότητα, την ασφάλεια και την ειρήνη στην ευρύτερη περιοχή.

Δεδομένου ότι επιβάλλεται η άσκηση ουσιαστικής πίεσης από την ηγεσία της ΕΕ στο ανώτατο πολιτικό επίπεδο για την ανατροπή αυτών των προκλητικών, μονομερών ενεργειών, έτσι ώστε να αποκλιμακωθεί η ένταση και να δημιουργηθούν οι απαιτούμενες συνθήκες ουσιαστικού ευρωτουρκικού διαλόγου με βάση το διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας, ερωτάται η Επιτροπή:

1. Ποιες συγκεκριμένες πρωτοβουλίες και μέτρα σκοπεύει να λάβει η Επιτροπή για να τεθεί σε νέες βάσεις ο ευρωτουρκικός διάλογος, όπως έχουν ήδη δηλώσει κορυφαίοι ευρωπαίοι αξιωματούχοι, στη βάση της διεθνούς νομιμότητας;
2. Εξετάζεται η εφαρμογή ή και ενίσχυση κυρώσεων, έτσι ώστε να αναχαιτιστεί η τουρκική προκλητικότητα;
3. Σκοπεύει η Επιτροπή να αναλάβει πολιτικές πρωτοβουλίες διαλόγου για την αναζήτηση διπλωματικών λύσεων σχετικά με την οριοθέτηση των υφαλοκρηπίδων/ΑΟΖ, με βάση το διεθνές δίκαιο, για την επίλυση μακροχρόνιων διαφωνιών και την παγίωση της σταθερότητας, της ειρήνης και της αμοιβαία επωφελούς οικονομικής ανάπτυξης στην ευρύτερη περιοχή;

EL

E-004540/2020

Απάντηση του ύπατου εκπροσώπου/αντιπροέδρου κ. Borrell

εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

(10.11.2020)

Η ΕΕ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι τα ζητήματα που αφορούν την οριοθέτηση των αποκλειστικών οικονομικών ζωνών και της υφαλοκρηπίδας θα πρέπει να επιλυθούν μέσω διαλόγου και διαπραγματεύσεων καλή τη πίστη και με πλήρη σεβασμό του διεθνούς δικαίου[1].

Η ΕΕ εξακολουθεί να αναμένει από την Τουρκία να δεσμευτεί κατηγορηματικά υπέρ των σχέσεων καλής γειτονίας, των διεθνών συμφωνιών και της ειρηνικής επίλυσης των διαφορών, προσφεύγοντας, εάν χρειαστεί, στο Διεθνές Δικαστήριο[2].

Δυστυχώς, οι μονομερείς ενέργειες της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο κινούνται προς την αντίθετη κατεύθυνση, αντιβαίνουν στα συμφέροντα της ΕΕ και στο διεθνές δίκαιο και πρέπει να σταματήσουν. Αντ’ αυτού, η Τουρκία θα πρέπει να σέβεται το δίκαιο της θάλασσας και ιδίως την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα όλων των κρατών μελών της ΕΕ επί των χωρικών τους υδάτων, των αποκλειστικών οικονομικών ζωνών και της υφαλοκρηπίδας τους, ακόμη και όσον αφορά τα νησιά.

Η διατήρηση ενός πραγματικού χώρου διαλόγου εξακολουθεί να έχει καίρια σημασία προκειμένου να διερευνηθούν τρόποι για να υπάρξει αποκλιμάκωση και να επιτευχθεί συνεννόηση σε θέματα που ολοένα και περισσότερο προκαλούν ένταση στις σχέσεις. Για να μπορέσει να προχωρήσει ο διάλογος, η Τουρκία πρέπει να απέχει από μονομερείς ενέργειες. Ο ύπατος εκπρόσωπος/αντιπρόεδρος θα καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να προωθήσει τον εν λόγω διάλογο και να διευκολύνει την αποκατάσταση των σχέσεων.

Ταυτόχρονα, η ΕΕ θα συνεχίσει να επιδεικνύει συλλογική δύναμη στην προάσπιση κοινών συμφερόντων. Κατά την άτυπη σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών στις 28 Αυγούστου 2020[3], υπήρξε συναίνεση σχετικά με την προώθηση των εργασιών για την προσθήκη περαιτέρω καταχωρίσεων στο υφιστάμενο καθεστώς κυρώσεων για την Ανατολική Μεσόγειο. Σε περίπτωση που δεν υπάρξει πρόοδος όσον αφορά τη συνεργασία με την Τουρκία, οι επιλογές για περαιτέρω περιοριστικά μέτρα θα συζητηθούν στο προσεχές Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, μαζί με όλες τις πτυχές των σχέσεων ΕΕ-Τουρκίας.

[1] https://www.consilium.europa.eu/el/press/press-releases/2019/07/15/turkish-drilling-activities-in-the-eastern-mediterranean-council-adopts-conclusions/

[2] https://www.consilium.europa.eu/el/press/press-releases/2019/06/18/council-conclusions-on-enlargement-and-stabilisation-and-association-process/

[3] https://eeas.europa.eu/headquarters/headquarters-homepage/84516/informal-meeting-eu-foreign-ministers-gymnich-remarks-hrvp-josep-borrell-press-conference_en

“Αν δεν ληφθούν άμεσα γενναιότερα μέτρα για τη στήριξη της κοινωνίας, των εργαζομένων, των ανέργων, του ΕΣΥ απέναντι στις επιπτώσεις της πανδημίας, αν δεν ληφθούν μέτρα και στις εστίες διασποράς του κορονοϊού, όπως στα μέσα μεταφοράς, τότε θα δούμε να αναπτύσσονται και κύματα οργής πάνω στα συντρίμια της ύφεσης και της ανεργίας“, διεμήνυσε.

Μάλιστα, ο Δημ. Παπαδημούλης κάλεσε εμφατικά την κυβέρνηση Μητσοτάκη να αξιοποιήσει “πιο τολμηρά το μαξιλάρι των 37 δισ. ευρώ που άφησε η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, έστω και τώρα”.

“Σε όλη την Ευρώπη αναζητούνται διευκολύνσεις για τη νέα γενιά μη εξυπηρετούμενων δανείων, αλλά στην Ελλάδα με το νέο πτωχευτικό κώδικα ασκείται ακόμη μεγαλύτερη πίεση όχι μόνο στα αδύναμα στρώματα, αλλά και στη μεσαία τάξη πλέον. Και επειδή τα ευρωπαϊκά κονδύλια αργούν, επειδή η ύφεση θα είναι πολύ μεγαλύτερη από ό,τι αναμένεται ενδεχομένως με διψήφιο νούμερο, επειδή θα έχουμε έκρηξη της ανεργίας απαιντούνται άμεσα μέτρα. Ήδη η Ελλάδα καταλαμβάνει την πρώτη θέση στην ΕΕ στην ανεργία, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία”, εξήγησε ο ίδιος.

Ακόμη, κάλεσε την κυβέρνηση “να σταματήσει να ασχολείται με την προπαγάνδα και τον εξωραϊσμό της κατάστασης μέσω των καλοταϊσμένων μέσων ενημέρωσης στα οποία δίνει εκατομμύρια ευρώ“, ασκώντας σκληρή κριτική στο πως η ΝΔ “εξανέμισε την αρχική επιτυχία της ελληνικής κοινωνίας στην α΄ φάση της πανδημίας”. “Υπήρξε χαλάρωση, άνοιξε πρόχειρα τον τουρισμό και τα πολυκαταστήματα, και ακόμη και σήμερα δεν έχει η κυβέρνηση ενιαία γραμμή για την εφαρμογή των μέτρων, όπως βλέπουμε λόγου χάρη στις εκκλησίες“, προσέθεσε.

Στη συνέχεια, ο Δημ. Παπαδημούλης επισήμανε ότι “ο ΣΥΡΙΖΑ δεν κάνει μαξιμαλιστική αντιπολίτευση όπως αυτή που δεχόταν από την ΝΔ”.

“Αντί να λέει ο Κ. Μητσοτάκης ό,τι λένε οι Γερμανοί, αντί να εξωραΐζει την κατάσταση και στο ζήτημα της Τουρκίας, να εξασφαλίσει να γίνουν πράξη οι κυρώσεις προς το καθεστώς Ερντογάν. Αν το κάνει αυτό τότε μπορεί να λογαριάζει στη στήριξη της αντιπολίτευσης“, δήλωσε, καλώντας μάλιστα την κυβέρνηση “ν’ αξιοποιήσει τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, που με μεγάλη πλειοψηφία ζητούν κυρώσεις και εμπάργκο όπλων στην Τουρκία -κάτι που δυστυχώς δεν κάνουν οι ευρωπαϊκές ηγεσίες, και ιδίως η γερμανική κυβέρνηση”.

Τέλος, ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ υπήρξε ιδιαίτερα επικριτικός με την Τουρκία, δηλώνοντας χαρακτηριστικά πως “ούτε οι σεισμοί δεν μπόρεσαν να ταρακουνήσουν το μυαλό του Ερντογάν, ώστε να αφήσει στην άκρη τις προκλήσεις“. “Τώρα που τα βάζει με όλους, ακόμη και με τον Μακρόν, είναι ευκαιρία για την ελληνική κυβέρνηση να κάνει πιο αποτελεσματικά και αποφασιστικά βήματα. Τώρα που ο Ερντογάν εντείνει την αυτοπομονωση του, να διεκδικήσει ο Κ. Μητσοτάκης και να εξασφαλίσει ότι η Σύνοδος Κορυφής του Δεκεμβρίου, χωρίς αναβολές, θα αποφασίσει κυρώσεις εναντίον του καθεστώτος Ερντογάν, αν αυτός αρνείται το καρότο του διαλόγου, μέσω του διεθνούς δικαίου. Χωρίς το μαστίγιο των κυρώσεων, ο Ερντογάν θα συνεχίσει τα ίδια και χειρότερα“, υπογράμμισε.

«Είναι ώρα ευθύνης όχι μόνο για τους πολίτες αλλά και για την πολιτεία: Να στηρίξει το Ε.Σ.Υγείας, τα MM Μεταφοράς και να λάβει μέτρα, είτε στις πλατείες είτε τις εκκλησίες, χωρίς εξαιρέσεις για κανέναν, όχι να δείχνει απλά με το δάχτυλο τους πολίτες»

Συνέντευξη στο κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του τηλεοπτικού σταθμού Flash TV (Μιχάλης Αγραφιώτης) της Δυτικής Μακεδονίας, έδωσε ο Αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και επικεφαλής της Ευρωομάδας του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία, Δημήτρης Παπαδημούλης.

Η συνέντευξη ήταν εφ’ όλης της ύλης και ο Δημ. Παπαδημούλης αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, στα εξής θέματα:

Πανδημία covid-19
«Με το δεύτερο σφοδρό κύμα της πανδημίας του κορονοϊού, είναι ώρα ευθύνης όχι μόνο για τους πολίτες, οι οποίοι πρέπει να τηρούν τα μέτρα που αποφασίζουν οι ειδικοί επιστήμονες, αλλά και για την πολιτεία: Να ληφθούν τώρα ισχυρότερα για τη στήριξη του Εθνικού Συστήματος Υγείας, να γίνουν τακτικότερα και πυκνότερα τα δρομολόγια στις αστικές συγκοινωνίες τις ώρες αιχμής, και παντού –χωρίς καμία εξαίρεση, είτε αφορά τις πλατείες και τη νεολαία είτε τις εκκλησίες, να ληφθούν μέτρα, χωρίς εξαιρέσεις για κανέναν. Όχι άλλα δυο μέτρα και σταθμά. Χρειάζονται μέτρα και έργα. Αν μείνουμε στα λόγια, τα κρούσματα θα αυξάνονται. Και ο καθένας στο πόστο του: ο πολίτης να είναι προσεκτικός για να μη διασπείρει τον ιό και η πολιτεία να κάνει περισσότερα, όχι να δείχνει απλά με το δάχτυλο τους πολίτες».

Ελληνοτουρκικά
«Πριν από λίγες μέρες, στην Ολομέλεια του ΕΚ, πρόσωπο με πρόσωπο με τον Πρόεδρο του Συμβουλίου, Σαρλ Μισέλ, του είπα επί λέξει: ‘σταματήστε να χαϊδεύετε τον Ερντογάν’.
Οι τελευταίες εξελίξεις, με όσα κάνει ο Ερντογάν και στην Ελλάδα και στην Κύπρο αλλά και απέναντι στον Μακρόν, δείχνουν ότι όσο η Ευρώπη χαϊδεύει τον Τούρκο Πρόεδρο, όσο παραμένει στα λόγια και είναι διαιρεμένη όταν έρχεται η ώρα της πράξης, τόσο εκείνος θα αποθρασύνεται.
Νομίζω ότι η ελληνική κυβέρνηση πρέπει, αξιοποιώντας και τα τελευταία γεγονότα, να χτίσει επιτέλους συμμαχίες για να πετύχουμε αυτό που χρειάζεται: έναν κατάλογο αυτοματοποιημένων κυρώσεων για τις περιπτώσεις που ο Ερντογάν παραβιάζει όπως το κάνει, εξακολουθητικά, το διεθνές δίκαιο και τους κανόνες καλής γειτονίας.
Και επειδή για κυρώσεις ακούμε και κυρώσεις δε βλέπουμε, λέω ότι οι κυρώσεις που παρουσίασε προφορικά ο κ. Μπορέλ, ο άτυπος ΥπΕξ της ΕΕ, πρέπει επιτέλους να μπουν στο χαρτί. Και τον Δεκέμβριο να μην έχουμε πάλι και νέα αναβολή.

Το Ευρωκοινοβούλιο είναι πολύ πιο αυστηρό απέναντι στον Ερντογάν απ’ ότι οι κυβερνήσεις – απ’ ότι είναι η κα Μέρκελ που προεδρεύει αυτή τη στιγμή της ΕΕ.
Το ΕΚ έχει εγκρίνει ψηφίσματα για εμπάργκο όπλων και κυρώσεις απέναντι στην Τουρκία. Δυσυχώς όμως, αυτή τη στιγμή οι κυβερνήσεις, δεν έχουν υιοθετήσει αυτές τις προτάσεις – στο τελευταίο ανακοινωθέν της Συνόδου κορυφής, δεν υπήρξε καν η λέξη ‘κυρώσεις’.

Η ελληνική κυβέρνηση θα πρέπει αντί να ρίχνει άσφαιρα πυρά, με προτάσεις που ξέρει εκ των προτέρων ότι δεν θα έχουν τύχη, να συγκεντρώσει την προσοχή της στο θέμα των κυρώσεων και να χτίσει συμμαχίες. Κι αν δεν παίρνει από τη Σϋνοδο Κορυφής αυτό που περιμένουν οι Έλληνες και οι Ελληνίδες, να μην εξωραϊζει όσα αποφασίζονται στις Βρυξέλλες, λέγοντας πως ό,τι κάνει η Μέρκελ είναι καλό. Αν δεν διεκδικείς δεν θα πετύχεις το ‘παραπάνω’ που χρειάζεται».

Πτωχευτικός νόμος
«Αυτός ο νόμος που ψηφίστηκε από τη ΝΔ, θα χτυπήσει τους πιο αδύνατους αλλά και τη μεσαία τάξη, η οποία έδωσε την εκλογική νίκη στη ΝΔ και στον Κυρ. Μητσοτάκη.
Είναι ένας νόμος κομμένος και ραμμένος στα μέτρατων τραπεζών. Κανένας άλλος φορέας ή οργάνωση που ήρθε στη Βουλή δεν είπε καλή κουβέντα γι’ αυτόν το νόμο, εκτός από τους τραπεζίτες.
Την ώρα που η έξαρση του κορονοϊού μας θέλει να μένουμε σπίτι, αυτός ο νόμος επιταχύνει το να χάσουμε το σπίτι μας. Σε όλη την Ευρώπη γίνονται ρυθμίσεις για διευκολύνσεις των οφειλετών, όχι για να γίνει κανείς νοικάρης στο σπίτι του.
Είναι ένας κακός νόμος. Και συντομα θα φανεί αυτό εις βάρος όλων, ανεξάρτητα από το τι ψήφισαν…»

ΜΜΕ
«Το θέμα του πτωχευτικού και της πρότασης μομφής του ΣΥΡΙΖΑ κατά Σταϊκούρα, θάφτηκε από τα περισσότερα κανάλια. Στην κρατική τηλεόραση που την πληρώνουμε όλοι, έπαιξε τρία λεπτά πριν τα αθλητικά, μετά από 15 άσχετες και μικρότερης σημασίας ειδήσεις. Είναι ντροπή για τη δημοκρατία και τη δημοσιογραφία, τέτοια μεγάλα πολιτικά και κοινωνικά θέματα, να θάβονται επειδή δεν βολεύουν την κυβερνητική προπαγάνδα».

Ο Δημ. Παπαδημούλης ανέφερε μεταξύ άλλων τα εξής:

Απέναντι στην προσπάθεια Ερντογάν για ένα ‘ανατολίτικο παζάρι’ με όρους ισχύος, επιβάλλεται η συγκρότηση ενός μετώπου σε μια  γραμμή εθνικής ομοψυχίας με ειλικρίνεια, ενημέρωση και συνεννόηση – Συγκριτικό πλεονέκτημα της κυβέρνησης η στάση του ΣΥΡΙΖΑ στα ελληνοτουρκικά

Απέναντι στην προσπάθεια Ερντογάν να δημιουργήσει τετελεσμένα γκριζάροντας περιοχές, η κυβέρνηση της ΝΔ πρέπει να σταματήσει να εξωραΐζει πράγματα, δηλώνοντας ικανοποιημένη για το κάθε τι που γίνεται στις Βρυξέλλες. Χρειάζεται μια εθνική γραμμή που να έχει σαφείς διεκδικήσεις και κόκκινες γραμμές, όπως και ξεκάθαρη αρχή, μέση και τέλος.

Το συγκριτικό πλεονέκτημα που έχει η κυβέρνηση Μητσοτάκη είναι ότι ο ΣΥΡΙΖΑ δεν κάνει στα ελληνοτουρκικά την λαϊκίστικη αντιπολίτευση της πατριδοκαπηλίας που έκανε ο ίδιος και η ΝΔ στη συμφωνία των Πρεσπών.

Ο Κυρ. Μητσοτάκης να αφήσει, επιτέλους, την υπερβολική αυτάρκεια του ‘’να τα χειρίζεται όλα μόνος του’’ -ορισμένες φορές μάλιστα εν κρυπτώ- και να συγκαλέσει το Συμβούλιο των Πολιτικών Αρχηγών.

Δεν είναι δυνατόν να μαθαίνουμε από τον Τσαβούσογλου για τριμερείς συνομιλίες στο Βερολίνο και προσύμφωνο μεταξύ Ελλάδας, Γερμανίας και Τουρκίας. Δεν είναι δυνατόν να μαθαίνουμε από ανακοινώσεις του κ. Στόλτενμπεργκ για στρατιωτικές συνομιλίες μεταξύ της ηγεσίας του ΝΑΤΟ, της Ελλάδας και της Τουρκίας, και συμφωνία για έναν μηχανισμό εκτόνωσης εντός του ΝΑΤΟ.

Χρειάζεται μια εθνική γραμμή που να έχει σαφείς διεκδικήσεις και κόκκινες γραμμές, όπως και ξεκάθαρη αρχή, μέση και τέλος. Πάνω απ’ όλα προέχει το εθνικό συμφέρον. Λάθος να αρκούμαστε σε ορισμένα φιλικά χτυπήματα στην πλάτη και σε μερικές πλατωνικές δηλώσεις υποστήριξης. Ακριβώς για να εδραιώσουμε ειρηνικές συνομιλίες και λύση εντός του διεθνούς Δικαίου, πρέπει να διεκδικήσουμε δίπλα στο ‘’καρότο’’ της θετικής ατζέντας να υπάρχει και το ‘’μαστίγιο’’ των κυρώσεων: Όχι σε μια λογική κατευνασμού και ‘’ό,τι πουν, οι Γερμανοί είναι καλό’’.

Στα εθνικά θέματα πρέπει να υπάρχει επικοινωνία μεταξύ του πρωθυπουργού και του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Πιστεύω πως είναι η ώρα να συγκροτηθεί με όρους εμπιστευτικότητας και σοβαρότητας ένα Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας, όπως υπάρχει και σε άλλες χώρες.

Βεβαίως διάλογος με την Τουρκία και μια θετική ατζέντα. Αλλά και ένας ενεργός αυτοματοποιημένος μηχανισμός κυρώσεων στην περίπτωση μονομερών προκλήσεων από πλευράς Ερντογάν.

Ο Ερντογάν εκμεταλλεύεται την συγκυρία, με την Αμερική να βρίσκεται σε προεκλογική περίοδο και την Ευρώπη να είναι διαιρεμένη και αδύναμη στο να παίξει έναν ουσιαστικό ρόλο αλληλεγγύης προς την Ελλάδα και την Κύπρο και στήριξης του διεθνούς Δικαίου και των κανόνων καλής γειτονίας. Την ίδια ώρα η Γερμανία από την πλευρά της δεν θέλει λόγω των οικονομικών συμφερόντων που έχει, να υπάρχουν κυρώσεις στο τραπέζι για την Τουρκία.

Στόχος του Ερντογάν είναι να τορπιλίσει εξαρχής τις διερευνητικές συνομιλίες στη βάση του διεθνούς Δικαίου. Διότι γνωρίζει ότι το διεθνές Δίκαιο είναι κόντρα στις επιθετικές διεκδικήσεις και στον αναθεωρητισμό του. Ωστόσο ο δρόμος για την πρόκληση ενός θερμού επεισοδίου είναι επικίνδυνος και ολισθηρός. Είναι αδύνατον να ξεκινήσουν διερευνητικές συνομιλίες με τον Ερντογάν να προκαλεί μονομερώς και τόσο έντονα.

Από τον Ιούνιο ακούμε για κυρώσεις, αλλά κυρώσεις δεν βλέπουμε. Στο μεταξύ το Ορούτς Ρέις κάνει εδώ και μήνες βόλτες μέσα στην ελληνική υφαλοκρηπίδα.

Στη Σύνοδο του Ιουνίου μας είπαν να κάνουμε υπομονή για τον Σεπτέμβριο. Πριν από τη Σύνοδο του Σεπτεμβρίου ο κυβερνητικός εκπρόσωπος έκανε λόγο για ‘’κυρώσεις που θα δαγκώνουν’’ και τελικά δεν υπήρχε καν η λέξη ‘κυρώσεις’ στο κείμενο συμπερασμάτων. Το ραντεβού για κυρώσεις μετατέθηκε πλέον για τον Δεκέμβριο. Για να μην έχουμε τον Δεκέμβριο μια νέα αναβολή, η Ελλάδα πρέπει να ζητήσει μια γραπτή λίστα κυρώσεων. Το περίφημο πακέτο κυρώσεων που παρουσίασε ο κ. Μπορέλ σε μία Σύνοδο υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ έχει μείνει στις ‘’καλένδες’’.

Για ολόκληρη τη συνέντευξη δείτε εδώ:

https://www.youtube.com/watch?v=3gpnvb18qMI

Αναλυτικά η συνέντευξη:

Ν. Χατζηνικολάου: Καλωσορίζω τον Αντιπρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και Επικεφαλής της Ευρωομάδας του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, Δημ. Παπαδημούλη, ο οποίος έλαβε, μάλιστα, μια σημαντική διάκριση τις τελευταίες ημέρες: Ανακηρύχθηκε από το VoteWatch EU, ως έναν από τους 10 Ευρωβουλευτές με την μεγαλύτερη πολιτική και κοινωνική επιρροή στη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής πολιτικής.

Κε Παπαδημούλη, αυτά κάνετε και θα σας περιλάβουμε εδώ στην Ελλάδα για κανά μήνα: Για να ισορροπήσετε λιγάκι την ευρωπαϊκή διάκριση, τρώγοντας ‘’λίγο ξύλο’’ στην εσωτερική πολιτική σκηνή.

Δημ. Παπαδημούλης: Είναι όντως μία σημαντική διάκριση. Και νομίζω ότι είναι θετικό και για την Ελλάδα.

Ν. Χατζηνικολάου: Προκαλείτε και βλέπω σύντομα να ψάξουμε να βρούμε κάτι άλλο για εσάς για να σας ταλαιπωρήσουμε λίγο ακόμη.

Δημ. Παπαδημούλης: Χαίρομαι που το αναφέρετε, γιατί αυτή η είδηση ‘’θάφτηκε’’ από την συντριπτική πλειοψηφία των ΜΜΕ. Αν ήμουν πιο βολικός για αυτούς που με ‘’ξυλοφορτώνουν’’, θα υπήρχαν ειδικά αφιερώματα!

Ν. Χατζηνικολάου: Είναι σημαντική διάκριση. Και το λέω αυτό, γιατί έχω δει και ποιοι είναι οι υπόλοιποι 9 που συμπληρώνουν την 10αδα. Είναι μερικές από τις σημαντικότερες πολιτικές προσωπικότητες της Ευρώπης – ανάμεσά τους είναι ο Πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου, Ντ. Σασόλι, ο πρώην πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου, Α. Ταγιάνι, ο Μ. Βέμπερ, ο Γκ. Φέρχοφστατ και η επικεφαλής των Σοσιαλιστών, Ιρ. Πέρεζ. Συγχαρητήρια, συνεχίστε την καλή δουλειά!

Δημ. Παπαδημούλης: Η διάκριση αυτή αποτελεί τιμή για μένα. Αλλά είναι περισσότερο ευθύνη να προσπαθήσω και στη συνέχεια να εκπροσωπώ επάξια όχι μόνο αυτούς που με ψήφισαν ή αυτούς που ψήφισαν το κόμμα μου, αλλά τα ελληνικά συμφέροντα σε μια Ευρώπη όπου κυριαρχούν ανταγωνιστικές επιδιώξεις και μεγαλώνουν οι ανισότητες – πολλές φορές με ελλειμματική αλληλεγγύη προς την Ελλάδα, κάτι το οποίο το βλέπουμε τόσο στο προσφυγικό/μεταναστευτικό ζήτημα όσο και στα ελληνοτουρκικά/ευρωτουρκικά.

Ν. Χατζηνικολάου: Πάμε στα ελληνοτουρκικά, γιατί για αυτά σας ζήτησα να συνομιλήσουμε σήμερα. Έχουμε Σύνοδο Κορυφής και το ερώτημα είναι πολύ απλό: Τι μπορούμε να περιμένουμε από αυτή την Σύνοδο Κορυφής; Έχουμε όλοι καταλάβει ήδη ότι η Γερμανία δεν θέλει να γίνει συζήτηση περί κυρώσεων, μεταθέτοντας τη συζήτηση για τον Δεκέμβρη.

Δημ. Παπαδημούλης: Νομίζω πως χάθηκε μια σημαντική ευκαιρία στην Σύνοδο Κορυφής του Σεπτεμβρίου, όπου μαζί με το ‘’καρότο των προσφορών’’ προς την Τουρκία – για τελωνειακή ένωση, βίζα, προσφυγικό κ.λπ. – δεν υπήρξε ένα πραγματικό ‘’μαστίγιο’’ με έναν αυτοματοποιημένο μηχανισμό κυρώσεων. Αυτό δεν το ζήτησε η Ελλάδα. Και ο κ. Μητσοτάκης από την πλευρά του πανηγύριζε τον Σεπτέμβριο για το γεγονός ότι το θέμα μετατέθηκε για τον Δεκέμβριο.

Δυστυχώς κυριάρχησε η γραμμή της κας Μέρκελ και στη Σύνοδο Κορυφής αυτών των ημερών, το θέμα είναι τελευταίο στην ατζέντα. Δε νομίζω πως θα παρθούν αποφάσεις. Η γερμανική Προεδρία διαψεύδει τον κυβερνητικό εκπρόσωπο που δηλώνει πως το θέμα έχει τεθεί με ένταση, προκειμένου να ληφθούν κυρώσεις. Το πιο πιθανό είναι να μας πουν πάλι: Ραντεβού τον Δεκέμβριο. Θυμίζω ωστόσο πως και τον Ιούνιο, όταν είχαν αρχίσει ήδη οι προκλήσεις Ερντογάν, μας είπαν να περιμένουμε τον Σεπτέμβριο. Το θέμα ‘’μυρίζει καλένδες’’.

Εμείς θέλουμε, κι αυτό είναι εθνική γραμμή: Διάλογο με βάση το διεθνές Δίκαιο. Και αν δεν υπάρξει συμφωνία, προσφυγή στη Χάγη. Αλλά ο Ερντογάν, νομίζω συνειδητά, τορπιλίζει την έναρξη των διερευνητικών, γιατί θέλει μια ατζέντα που να μην συζητηθούν τα θέματα με βάση το τι προβλέπει το διεθνές Δίκαιο, αλλά με όρους ισχύος. Και εκμεταλλεύεται την συγκυρία, με την Αμερική να βρίσκεται σε προεκλογική περίοδο και την Ευρώπη να είναι διαιρεμένη και αδύναμη στο να παίξει έναν ουσιαστικό ρόλο αλληλεγγύης προς την Ελλάδα και την Κύπρο και στήριξης του διεθνούς Δικαίου και των κανόνων καλής γειτονίας. Κι η Γερμανία από την πλευρά της, κακά τα ψέματα, έχει διαφορετικές προτεραιότητες και διαφορετικά συμφέροντα. Για την γερμανική κυβέρνηση περισσότερο κι από το διεθνές Δίκαιο μετρούν τα συμβόλαια που έχει είτε για εξοπλισμούς είτε για άλλες επιχειρηματικές δραστηριότητες με την Τουρκία.

Όλα αυτά σας τα λέω ρεαλιστικά, χωρίς ίχνος διάθεσης σε αυτό το θέμα να υπάρξει μια μικροκομματική αντιπολίτευση. Οι έλληνες ευρωβουλευτές από όλα τα κόμματα πλην της ακροδεξιάς, παρά τις διαφορές μας, προσπαθούμε στο Ευρωκοινοβούλιο να είναι πιο αυστηρή η γραμμή απέναντι στην Τουρκία και πιο αλληλέγγυα προς την Ελλάδα. Κι εδώ θα ήθελα να αναφέρω πως το Ευρωκοινοβούλιο είναι σε πιο σωστή γραμμή από τις κυβερνήσεις. Αλλά δυστυχώς έχει μικρότερη δύναμη.

Ν. Χατζηνικολάου: Τώρα το ερώτημα είναι πως πρέπει να αντιδράσει η Ελλάδα σε αυτή την κλιμακούμενη επιθετικότητα και προκλητικότητα της Τουρκίας; Και σας ρωτώ, γιατί τον τελευταίο καιρό έχουν αρχίσει και ακούγονται και ορισμένες φωνές που θυμίζουν αυτό που είχε πει την δεκαετία του 80’ ο Ανδρέας Παπανδρέου: ‘’βυθίσατε το Χώρα’’. Ακούστηκε αυτό και από πολιτικό αρχηγό και από δημοσιογράφους και εφημερίδες. Είναι αυτή η λύση; Είναι η λύση το θερμό επεισόδιο ή ίσως η έναρξη εχθροπραξιών;

Δημ. Παπαδημούλης: Όχι, αυτή η επιλογή θα διευκόλυνε τα σχέδια του Ερντογάν. Δεν υπηρετεί τα ελληνικά συμφέροντα. Ο ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία δεν κάνει μικροπολιτική αντιπολίτευση στα ελληνοτουρκικά. Δεν κάνουμε και δεν πρόκειται να κάνουμε αυτό που έκανε η ΝΔ και ο Kυρ. Μητσοτάκης με την συμφωνία των Πρεσπών. Αυτό που χρειάζεται, όμως, και δεν το βλέπουμε είναι μια κυβερνητική γραμμή που να έχει αρχή, μέση και τέλος. Και να μην εξωραΐζει η κυβέρνηση, πανηγυρίζοντας το κάθε τι που γίνεται στις Βρυξέλλες. Με άλλα λόγια, να μην βαφτίζει επιτυχία, μια μέτρια απόφαση ή μια αποτυχία, όπως έγινε με την Σύνοδο Κορυφής του Σεπτεμβρίου.

Η κυβέρνηση θα πρέπει επίσης να πάψει να δείχνει αυτή την εντυπωσιακή για τα δεδομένα αυτάρκεια. Εγώ δεν καταλαβαίνω, γιατί ακόμη ο πρωθυπουργός δεν έχει επιδιώξει -όχι με τον Βελόπουλο, αλλά με τον Τσίπρα, την Γεννηματά- να διαμορφώσει μια μίνιμουμ εθνική γραμμή που να υπερασπίζει τα εθνικά μας δίκαια και να χαράζει μια εθνική στρατηγική που να έχει και διεκδικήσεις και κόκκινες γραμμές. Ψυχραιμία μεν. Και βεβαίως να μην πέφτουμε στην παγίδα του αντιπάλου, αλλά χρειάζεται και το ’’ως εδώ και μη παρέκει’’. Κάτι τέτοιο πρέπει να εκφράζεται όχι μόνο προς τον Ερντογάν που συνειδητά τεντώνει το σχοινί και πυροδοτεί τα πράγματα, αλλά και προς τους ευρωπαίους εταίρους. Δεν μπορεί να είμαστε ‘’τσάι και συμπάθεια’’ και να πανηγυρίζουμε ότι ‘’όλα είναι καλά’’.

Είναι γεγονός πως ο Ερντογάν με την επιθετικότητά του αυτο-απομονώνεται περισσότερο, αλλά δεν είναι ο απομονωμένος Ερντογάν, όπως ακούω προπαγανδιστικά από διάφορους μέσα στην Ελλάδα. Εκμεταλλευόμενος την γεωπολιτική κατάσταση παγκοσμίως  ο Ερντογάν έχει καταφέρει να είναι ένας ισχυρός περιφερειακός παίκτης που παίζει πιο αποτελεσματικά από την Ελλάδα – τόσο με τους Αμερικάνους όσο και με τους Ευρωπαίους. Κι εμείς από την πλευρά μας αφήνουμε τα πράγματα να εξελίσσονται.

Επομένως αυτό που χρειάζεται δεν είναι να πέσουμε στην παγίδα του θερμού επεισοδίου, αλλά να συνεχίσουμε με μεγαλύτερη συνοχή και αποτελεσματικότητα -με την κυβέρνηση να έχει πρώτη την ευθύνη- μια εθνική γραμμή, η οποία πρωτοχαράκτηκε από τον Κωνσταντίνο Καραμανλή τη δεκαετία του 70’ και την ακολούθησαν λίγο-πολύ όλες οι κυβερνήσεις μέχρι σήμερα. Και στο θέμα αυτό οφείλω να πω, ότι δεν είμαι ικανοποιημένος από την στάση της σημερινής κυβέρνησης, η οποία περισσότερο αντιπολίτευση στον ΣΥΡΙΖΑ κάνει.

Ν. Χατζηνικολάου: Πάντως ο ΣΥΡΙΖΑ έκανε μια πρόταση για άμεση επέκταση στα 12 ναυτικά μίλια νότια του εθνικού θαλάσσιου χώρου νότια της Κρήτης και στην Ανατολική Μεσόγειο. Είναι τώρα η στιγμή για να γίνει αυτό; Θέλω να πω είναι αυτό μια κίνηση που πρέπει να γίνει, ως απάντηση στις τουρκικές προκλήσεις; Και αν αυτή είναι μια εθνικά ορθή κίνηση, γιατί δεν έχει γίνει μέχρι τώρα -ούτε από την σημερινή κυβέρνηση, αλλά ούτε και από τις προηγούμενες; 

Δημ. Παπαδημούλης: Αυτό που θα ήθελα να σας πω είναι, ότι αυτή η τοποθέτηση από την αξιωματική αντιπολίτευση της χώρας ενισχύει την διαπραγματευτική γραμμή της χώρας και διευκολύνει την κυβέρνηση. Και μένω σε αυτό.